11 Ocak 2018 Perşembe

FAS - EV VE SOKAK TEMİZLİĞİ 👀👂✍


  Okuyacaklarınız gördüğüm, bildiğim, duyduğum ve yaşadıklarımla sabittir.

 ' Bana gelen evimin temizliğine bakmasın'  diyen kadının evine benzer Fas. Biraz pasaklı ve kendi haline bırakılmış.

Park halindeki araçları nöbet bekleyen adamlar,  tuvalet ihtiyacını en yakın duvar dibinde karşılar mesela. Müşteri sırası bekleyen dolmuş taksi şoförleri  de aynı şekilde gündüz gece farketmeksizin buldukları en müsait yere hacet giderir. Yoldan insan geçiyor olmasının da bir önemi yoktur hani. Neticede o sırtını insanlara dönmüştür. 😂  Bazen şöyle derin bir nefes alayım derken  duvar dibinden gelen  keskin koku ile sövebilirsiniz.

Araç seyir halinde iken camdan çöpünü fırlatan mı desem, evin penceresinden dışarı çar çöpünü  atan mı,  yoksa  yediğinin içtiğinin çöpünü yere atan mı? Çevre temizliğine gereken özen pek verilmiyor doğruya doğru.  Oysa çöp kutuları var etrafta. Allahtan gün içinde her mahallede elinde süpürge ile temizlik yapan  adamlar var.  Onlar olmasa ne olurdu bilemiyorum.


Caddelerde çılgınca temizlik  yapıldığı günler vardır. Fas Kralı, bürokratlar,  başka ülkelerden gelen bürokratlar ve ülke için önem teşkil eden kimselerin geleceği günler. Büyük bir telaş ve çalışma vardır sokaklarda. Abartısız bir kamyon adam çalışır. Hangi caddeden gececekse o cadde üstüne araç park edilmez. Park  halinde  araç varsa  sahipleri uyarılır ve  çekilir. Eldivenden merdivene temizlik yapılır hele yapma da göreyim. Kral geliyor oğlum. 😂 Kaldırım taşından yaya geçidine kadar heryer boyanır. Ağaçlara görsel güzellik kazandırılır. Ağaç diplerine çiçekler ekilir. Kral bizim evin içinden geçse de bizim evin içi biraz değişse dedirtir insana. 😍

Fas sokaklarına temizlik için not verecek olsam on üzerinden  6 verirdim. Dilerim şu duvar dibine tuvalet yapmaktan da vazgeçerler de temizlikte seviye atlar ülke.

Sokak temizliği aşikar fakat ev temizliği için  genelleme yapamam. Bildiğim, gözlemlediğim ve duyduğum kadarıyla devam ediyorum.

   Süpürge her yemekten sonra açılmaz/yapılmaz. Bazen  ekmek   kırıkları yerde saatlerce süpürülmeyi bekler. Ekmek kırığı üstüne basıp yürümek te bonus hareketlerdir. Sözümün dinlendiği yerde müdahale ederim fakat misafir olarak gittiğim evde ülkemizde olanı söylemek ile yetinirim. Elektrik süpürgesi var bu ülkede fakat benim girdiğim evlerde gırgır, süpürge faraş ile kırıklar temizleniyor.  Elektrikli süpürge kullanan da vardır elbet.

Yemek  pişirileceği zaman mutfak mutfak olmaktan çıkıyor desem. Yerlere  dökülen yağ, baharat, yesillik yerde kalıyor.  Yağlı,  soğanlı eller ile buzdolabı, ocağın düğmesi vs.tutulduğu için her yer yapış yapış oluyor. Benim en sinir olduğum ise  yemeğin karıştırıldığı yağlı kaşığın öylece  ocak üzerine  konulması. En zor şey insanların alışkanlıklarını değiştirmek. Defalarca söyleyip defalarca aynı manzara ile karşılaşmışlığım var. Bulaşıkların soğuk suyla yıkandığına da tanık oldum. İçine az çamaşır suyu koyunca temizlenirmiş öyle demişlerdi. Kısaca eve gelen hizmetlisinden evime kalmaya gelen veya benim misafir olduğum tüm Fas li kadınlarda gözlemlediğim kadarıyla  mutfakta iş bittikten sonra temizlik yapılır diyebilirim. Temizlik yapılana kadar terliğin altına yapışanlar ise muhteşem ötesidir. Kısaca yemek yap ardından tüm evi temizle. Yine belirtiyorum bunlar sadece benim gördüklerim. Eminim farklılıklar vardır.



Evler neredeyse yarı duvar fayans olduğu için genelde evi yıkıyorlar. Vileda ile uğraşmıyorlar. Temizlikte çamaşır suyu   kullanılıyor. Genellikle konsantre ekonomik güzel kokan ürünler  ile son olarak evler siliniyor.

Burada yaşayan Türkler in  temizlikçi kadınlarda gözlemlediği hoş olmayan şey mutfak,banyo ve tuvaletin aynı temizlik bezi ile temizlenmesiydi. Tabii ki uyara uyara istenildiği gibi temizlik yapmayı öğrendiler fakat bu kadınlar evlerini de böyle mi temizliyor?  diye insanların akıllarında soru işareti bıraktılar. Onlar da soru işaretini giderken bana verdiler. Ben de taşımaktan yoruldum, buraya koyuyorum.   ❓ İsteyen alsın. 😂

Bir başka konu eve ayakkabı ile girmek.
Halıyı görene  kadar ayakkabı ile yürüyorlar.  Kimi, Türk kültürünü bildiği için kapı önünde ayakkabı çıkarıyor fakat  genel anlamda halıyı görene kadar yürüyorlar.  Tesisatçı veya  nakliye işine bakan adamların  evimize girecekleri zaman ayakkabılarını çıkarmalarını rica ettiğimde kimi ikiletmeden ayakkabısını çıkarmış kimi hakaret etmişim gibi davranmıştı. AyıpMış adama 'ayakkabını çıkart' demek eşim daha sonra açıklamıştı. Yahu neyin ayıbı? 😂 Lap Lap pis ayakkabılar ile evin içinde yürüyen o. Çok temiz titiz biri değilim fakat sokakların mikrobunu eve sokmaya ne gerek var? Bu arada her evde halı yok.  Evin içinde ayakkabı ile yürünüyorsa halısız olması daha mantıklı ve sağlıklı. Öyle değil mi?

Halıları  yılda bir defa  terasta,  battaniyeleri yine  yılda bir defa elde yıkıyorlar. Fas koltuklarının çok baba kılıfları var. Elde yıkamak yürek ister 😂.  Onları da makineye atıyorlar. Suyla, sabunla, mutfakla fazla haşır neşir olan çalışkan Fas li  kadınların  temizlik anlayışı bizim öğrendiğimizden biraz farklı fakat orta yolu bulmak imkansız değil.

Bu ülke titiz& temizlik hastası kimselere bile vakti zamanında ev sahipliği yaptı. Bir şey olmadı😂halen yaşıyorlar. İlk seneler çıldırıyordum gördüklerimden ötürü. Hollanda dan gelmis Fas li bir adamın ekmek kırığı üstüne seccade serip namaz kılması geçti gözümün önünden.   Ne çok şaşırmıştım. Kısaca zaman zaman halen beni şaşırtabiliyorlar ama eskisi gibi etkilenmiyorum. Eksiye değil artıya odaklanmayı bu ülkede yaşarken  başarabilirseniz tadını çıkarabilirsiniz. Olmadı ülkenize döndüğünüzde zamanında keyif almak varken soruna odaklandığınız için  hayıflanır, bol bol özlemle anarsınız.

Okuduğunuz için teşekkür ederim
Sevda ALAN ELARABY

4 yorum:

  1. En azindan Avusturyalilar temiz o yönden sansliyim ve ayakkabi çikarma adetleri her yerde var. Okullarda bilw çocuklar terliklerini giyiyor ayakkabilarini dolaplarina koyuyorlar gidince.

    YanıtlaSil
  2. Yazılarınızı Fas'a gitmeden okuyabilseymişim, daha hazırlıklı olurmuşum.

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Siz de bizzat yaşayarak, gözlemleyerek öğrenmiş oldunuz ben gibi. O da güzel.

      Sil